Een lekkerleesboek: Cobra of Kobra

Cobra_Deon MeyerEen lekkerleesboek. Ik hoorde deze term voor het eerst vorige week vrijdag, tijdens de opening van de Week van de Afrikaanse roman. Ingrid Glorie gaf een overzicht van de ontwikkelingen in de Afrikaanse literatuur en de thrillers van Deon Meyer werden genoemd in dit verband. Ik moest wel even lachen; zo is  een thriller niet langer meer een spannend boek, maar juist een heerlijk boek om  ontspannen te kunnen lezen.

Eerlijk is eerlijk. Ik heb genoten van het laatste avontuur van Bennie Griessel, deze ervaren politieman, die worstelt met zichzelf, zijn AA-verleden en zijn nieuwe liefde Alexa Barnard. Hij is een gewone man, niet bijster zelfverzekerd als het gaat om zijn werk als regisseur in het multiculturele team van de Valken, de elite-eenheid van de Zuid-Afrikaanse politie. De zaken zijn ingewikkeld. Ook deze keer als Bennie onderzoek moet doen naar een bloedbad bij een gastenverblijf in Fransenhoek. Drie mensen zijn doodgeschoten, maar een vierde slachtoffer lijkt te zijn ontvoerd. De politie vindt een nagelnieuw paspoort, maar heeft moeite om de identiteit van de persoon te achterhalen. Al gauw blijkt er veel meer aan de hand te zijn en wil de Zuid-Afrikaanse veiligheidsdienst de zaak overnemen. In de tweede verhaallijn is de hoofdrol weggelegd voor de zakkenroller Tyrone Kleinbooi, die in Kaapstad het geld bij elkaar steelt zodat zijn zusje in Stellenbosch kan studeren. Totdat hij op een ochtend de verkeerde portemonnee pikt en betrokken raakt bij een schietpartij bij het Waterfront.  De scenes wisselen elkaar in rap tempo af en de cliffhangers zorgen ervoor dat deze roman een echte pageturner wordt.

Taalmengsel

fragment Kobra
Een fragment uit Kobra, het origineel van Deon Meyers thriller laat zien hoe verschillende talen door elkaar gebruikt worden.

Deon Meyer schrijft in het Afrikaans, dat op straat gesproken wordt, met vloeken in het Cape Flats, verengelste woorden, of complete Engelse zinnen, hier en daar een woord Zulu of Xhosa. Het is een voor mij, die regelmatig in Zuid-Afrika komt een vertrouwd geheel om twee (of meer) talen door elkaar heen te gebruiken. De Nederlandse vertalers  Martine Vosmaer en Karina van Santen hebben geprobeerd om dat typische Afrikaanse taalgebruik terug te laten komen in de Nederlandse versie van Cobra. Maar ik heb me daar met name in het begin behoorlijk aan geërgerd. Zo is de eerste crime scene bij een guesthouse in Fransenhoek.  Het Afrikaanse woord gastehuis  hebben ze laten staan,   maar volgens mij hadden ze voor de Nederlandse vertaling  best guesthouse kunnen gebruiken. Het heeft met taalgevoel te maken, wanneer je een Engelse term wel of niet vertaald. Zo heeft het duo “Oké proceed”  tijdens een verhoor waar verder alleen Afrikaans wordt gesproken, laten staan, terwijl ik zou zeggen “oké ga door”.   Ergens halverwege hoofdstuk 6 haakte ik af en heb Kobra , het Afrikaanse eBoek gekocht via myafrikaans.com Het is wel zo lekker om zelf te bepalen, wat ik omzet in het Nederlands in mijn hoofd tijdens het lezen. (Er waren nog opvallend veel Engelse alinea’s, hoezo vertaald uit het Afrikaans?)

Het lezen van de originele versie  Kobra versterkte het gevoel alsof ik zelf bij was.  De wandelingen die Tyrone maakt bij het Waterfront en in het centrum Kaapstad, zijn ritten met de trein,  ik kan het me zo voor de geest halen. Dat maakt het lezen van Cobra baie lekker, even terug in Zuid-Afrika, ondanks al zijn misdaad. Ook de setting van het multi-culturele team, de typetjes (de karakters van de collega’s van Griessel worden nauwelijks uitgewerkt) brengen Zuid-Afrika dichtbij. De verhalen van Deon Meyer laten iets zien van de huidige problematiek waar Zuid-Afrika mee worstelt;  de corruptie van de overheid, de problemen van de SAPS (denk aan het optreden van de Zuid-Afrikaanse politie in Marikana) en de armoede.

Schrijven en lezen over misdaad, is de uitvergrote strijd tussen goed en kwaad. Het mag afgezaagd klinken, maar ik vind het mooi als daar gewone mensen opstaan, zoals Bennie Griessel, die zich misschien mislukt voelen en toch een verschil willen maken, door te doen waar ze goed in zijn.  Dat maakt het lezen van Cobra de moeite waard! En Deon Meyer is zeker goed in het schrijven van thrillers of is het nu toch een lekkerleesboek?

2 gedachten over “Een lekkerleesboek: Cobra of Kobra”

  1. Mooie recensie Antoinette! Wow ik heb vol bewondering het Taalmengsel gelezen, ik zou daar uren over doen omdat ik totaal geen kaas heb gegeten van de Afrikaanse taal, maar oh oh wat klinkt deze taal prachtig en zangerig! Adriaan van Dis was gisteravond tafelheer bij DWDD en sprak een aantal zinnen Afrikaans, klonk als muziek in mijn oren.

    Toch spoort jouw recensie mij aan om Cobra op mijn lijstje te zetten, mocht ik rare vertalingen tegenkomen en er niet uitkomen, dan geef ik een gil 🙂

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s