Donkerland in vogelvlucht door de geschiedenis van Zuid-Afrika

“Nergens in het heelal is er een plaats waar je voldoende afstand kunt nemen om je verhaal te vertellen en te kunnen zeggen: ‘Dit is de waarheid, precies zoals het is gebeurd.’”

Daarmee is gelijk een filosofische toon van de historische roman Donkerland gezet. Vanaf de eerste zinnen heeft de mysterieuze verteller die de geschiedenis van Donkerland en zijn familie doorgeeft mij in de greep.  Heel lang blijft onduidelijk wie ze is en tegen wie ze het verhaal vertelt. Dat begint in 1838 als de patriarch van Donkerland, Pieter de Witt vertrekt uit de Oostkaap en na een lange tocht door Zuid-Afrika, zijn stok plant in een stuk grond aan de rivier de Tugela in Natal. Hij claimt een stuk land vanaf de stok een half uur lopen in alle windrichtingen en bouwt Donkerland. Dit doet hij samen met Mafungwashe, een zwarte vrouw die hij tijdens zijn tocht op zijn pad is gekomen. Zij dankt haar leven aan hem en wordt zijn bediende. Hij noemt haar Eerste.

De vertelster van Donkerland kent de geheimen van de familie en alle belangrijke voorvallen in een generatie zijn ’een lang verhaal’. Zo ontdek je als lezer welke patronen er zijn en hoe de historische feiten van een land, zoals vijandschap tussen Boeren en Brit, de Grote trek, de oorlogen in Zuid-Afrika, de Grote droogte en crisis van de jaren 30, de opkomst van de Nationale Partij, de Apartheid en uiteindelijk de afschaffing daarvan grote sporen trekt in het bestaan van de familie de Witt op Donkerland en de nakomelingen van Eerste, de arbeiders van Donkerland. Negen hoofdstukken voor een tijdspanne van 156 jaar en zeven generaties.

9789023994749Donkerland is in eerste instantie geschreven als een toneelstuk en later als een tv-serie. Hier en daar merk je dat nog aan terloopse opmerkingen en misschien ook omdat conflicten in enkele scenes worden weergeven. Gebeurtenissen waar anders hele boeken  vol over worden geschreven, zijn nu veel kernachtiger weergeven. Ik heb dat niet als een minpunt ervaren. Sterker nog juist de grote lijn, hoe een familie zich ontwikkelt en reageert op zijn buren en de zwarte bedienden, maken dit verhaal indrukwekkend om te lezen. Daarbij komt dat, hoewel niet echt evenwichtig, ook de nakomelingen van Eerste hun stem hebben in het verhaal. Hoewel ze de taal van de familie de Witt moeten leren spreken (overigens kent de familie de Wit wel Xhosa en Zulu) blijken ze keer op keer op cruciale momenten belangrijke wijze levenslessen door te geven.

Donkerland is een toegankelijke mustread als je iets te begrijpen van hoe de geschiedenis van Zuid-Afrika mensen heeft gevormd.

Klik hier om te beginnen in Donkerland

Mijn waardering; ****

Donkerland – Deon Opperman & Kerneels Breytenbach | Uitgeverij Mozaïek (2015)

Disclaimer: Met heel veel plezier heb ik dit leesexemplaar van de uitgever gelezen. Hartelijk dank daarvoor.

2 thoughts on “Donkerland in vogelvlucht door de geschiedenis van Zuid-Afrika”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s