Reizen met een boek naar Afghanistan

hosseini-1000Deze zomer ga ik niet op reis, alleen met mijn boeken. Lezend zie ik landen waar ik anders nooit naar toe zou gaan, zoals Afghanistan. Duizenden lezers zijn mij al voorgegaan in het lezen van het aangrijpende Duizend schitterende zonnen. Ik heb nooit echt begrepen, waarom Khaled Hosseini met zijn romans uit Afghanistan zoveel fans heeft. Wat zit er in de verhalen van dit godvergeten, door oorlog verscheurde land dat zoveel lezers geboeid heeft?

Nu ik Duizend schitterende zonnen heb gelezen vermoed ik dat het geheim is dat Khaled Hosseini het leven van Afghanen in beeld heeft gebracht, zoals we dat niet te horen krijgen tijdens de nieuwsberichten. En het verhaal van mensen heeft iets universeels als begint bij het verlangen van een kind om gezien te worden door een vader of een moeder.

De twee vrouwelijke hoofdpersonen, Mariam en Laila hebben ieder dat gevoel gehad op een ander moment in de geschiedenis van Afghanistan. Mariam groeide, in de jaren zestig op, in een hut ver van het mooie huis van haar rijke vader, omdat zij een bastaardkind was. Hij kwam haar wel elke week bezoeken en daar leefde ze voor. Zo zeer zelfs dat ze het perspectief van haar moeder op de zaken niet gelooft. Als ze 15 is besluit ze haar vader in de stad op te zoeken en dat heeft dramatische gevolgen. Een daarvan is dat ze wordt uitgehuwelijkt aan een veel oudere man en moet verhuizen naar Kabul.

In Kabul gaat het verhaal verder met Laila. Zij wordt geboren in de nacht van de aprilcoup in 1978 en groeit op in een communistisch Afghanistan. Haar vader, een onderwijzer wordt gedwongen in een bakkerij te werken. Haar oudere broers sterven in de strijd van de Mujahidin, een querilia beweging om het communistische regime (dat gesteund wordt door de Sovjet Unie) te verdrijven. Voor Laila’s moeder lijkt het leven zonder haar zoons zinloos. Ondanks de depressieve moeder, krijgt Laila’s jeugd vooral kleur door de bijzondere vriendschap met Tariq, haar wijze vader en het feit dat ze de vrijheid heeft om onderwijs te volgen. Dat verandert allemaal als de Sovjets Afghanistan verlaten. In plaats van vrede, raken de Afghanen onderling verwikkeld in een machtsstrijd en is Kabul het strijdtoneel. Terwijl het gezin van Laila zich klaar maakt om te vluchten, wordt de 14 jarige Laila geraakt en haar ouders gedood. Laila wordt gered door Rasheed, de echtgenote van Mariam. Hij wil met haar trouwen om alsnog een zoon te krijgen en zij heeft haar redenen om toe te stemmen.

Uiteindelijk sluiten deze twee rivaliserende vrouwen vriendschap, die de verschrikkingen van het regime van de Taliban en dat van een wrede echtgenoot kan weerstaan. Je weet dan al zoveel van de vrouwen die verstopt worden in de burka’s dat je bij hun leven betrokken wilt blijven en doorleest.

Vluchten

Terwijl je Duizend schitterende zonnen leest, herinner je de keren dat Afghanistan in het nieuws was. Maar niet de geschiedenis maar het leven en het leed van de mensen heeft een gezicht gekregen. Iets in de levens van Miriam en Laila is zo herkenbaar dat we ons verwant voelen over grenzen heen. Voor mij waren dat bijvoorbeeld de eerste twee bladzijde van hoofdstuk 14, die woorden geven aan het verdriet van de kinderloze Mariam. (Hoe is het mogelijk dat een mannelijke schrijver dit aan het papier heeft toevertrouwd?) Maar ook de levensles van de jonge Laila op blz 120:

“Die week begon Laila te geloven dat van alle ontberingen die een mens moest ondergang er geen pijnlijker was dan wachten.”

Na het lezen van dit boek, begrijp je beter waarom Afghanen op verschillende momenten zijn gevlucht en hoe pijnlijk hun situatie is terwijl ze wachten op een geliefd persoon, op vrede, veiligheid, een verblijfsvergunning of de bus, de trein, de boot die je dichter bij dat moment in de tijd brengt…

Khaled Hosseini laat zien dat mensen die vluchten een verhaal hebben, dat ons kan raken.

Wat is volgens jou het geheim van het succes van Khaled Hosseini?

Mijn waardering: *****

Duizend schitterende zonnen – Khaled Hosseini | De Bezige Bij 2007

Disclaimer: uit de boekenkast van een vriendin

4 gedachten over “Reizen met een boek naar Afghanistan”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s