Drie boeken van Jane Gardam

Een onberispelijke man van Jane Gardam is een boek wat de leesclub waar ik sinds kort bij hoor heeft uitgekozen om te lezen. Zo’n typisch Brits boek, waardoor het in eerste instantie niet in Nederland was uitgegeven, maar nadat het besproken is in De Wereld draait door, waanzinnig populair is. Dat is begrijpelijk, want behalve typisch Brits gaat het ook om mensen en hoe hun leven gevormd is. In de onberispelijke man, kijkt Eddie Feathers terug op zijn leven nadat zijn vrouw Betty is overleden. Deze Eddie, Old Filth, woordgrapje ‘Failed in London, try Hong Kong’ een was succesvolle rijke advocaat in bouwzaken. Zijn collega’s spreken met veel waardering over hem. Hij wordt met stijl beschreven, je ziet hem gewoon voor je, een typische Engelsman met klasse, maar onder het masker van onberispelijkheid gaat een man schuil, die veel heeft meegemaakt. Dat begon al toen zijn moeder overleed bij zijn geboorte in het Verre Oosten en hij op jonge leeftijd op de Britse manier naar Engeland werd gestuurd voor een goede opleiding.

Het verhaal wordt niet chronologisch verteld en dat maakt de roman ontzettend leuk om te lezen, zelfs een beetje vermakelijk, wat Jane Gardam heeft droge humor. Het zijn allemaal korte stukjes en het wordt nooit helemaal uitgelegd of afgewerkt. Dat zorgt voor vaart in het verhaal, ik blijf lezen. Door die losse draadjes lijkt, het oppervlakkig, maar dat is het geenszins. Er worden wel degelijk serieuze thema’s aangestipt, maar het is alsof Jane Gardam de lezer eigen conclusies wil laten trekken en daarover konden wij op de boekenclub lang over praten.

Een tragedie

De leeswijzer van Senia die bij dit boek hoort, zegt dat de structuur van deze roman is gebaseerd op een klassieke tragedie, waarbij er zelfs een verwijzing inzit naar een omgekeerde versie van Shakespeare’s Othello. Dit had ik zelf nooit ontdekt en een aantal meelezers vonden dit in het geheel niet interessant. Voor mij verklaarde het wel waarom Jane Gardam bijna  vanzelfsprekend het christelijke geloof in haar roman verwerkt. “In tragedies speelt de spelling van het lot of de wil van de goden altijd een centrale rol. Meer modern gezegd; de held van het verhaal vraagt zich af waarom alles zo heeft moeten lopen.” (uit de leeswijzer) Eddie Feathers doet het aan het eind van het boek ook, zelfs min of meer in een biecht. Ik vond het zelfs verrassend dat hij aan het eind van het boek in een hotelkamer met een Gideon bijbel uiteindelijk dit zegt:

Hij vroeg zich af, terwijl de bladzijden die hij omsloeg trilden, waarom Christus zo’n hekel aan  rechtsgeleerden had, terwijl Hij zelf zo’n geweldige jurist zou zijn geweest. Christus bepleitte, als je er goed over nadacht, eenvoudig weg een zaak. (…) ‘We gebruiken hier nog steeds een beetje het Romeins recht, zei hij deze nacht tegen Christus. ‘Het kan nooit kwaad om de wet te herzien, zoals u toen duidelijk maakte. Executie zou er helemaal niet in moeten voorkomen. Executie leidt alleen maar tot overwinning voor het lijk. Dat hebt u bewezen,’ vertrouwde hij de Heilige Geest toe.

Dit is slechts een van de juweeltjes die er wat mijn betreft in Een onberispelijke man zitten. Waarom Eddie moeite heeft met de doodstraf is iets wat je zelf kunt ontdekken in deze roman.  Omdat lang niet alles duidelijk wordt aan het eind van het verhaal, zeker niet wat betreft zijn huwelijk met Betty, die hem nooit mocht verlaten en Veneering zijn grote concurrent in de advocatuur en op andere terreinen, was het heerlijk dat er nog twee delen in deze serie zijn. Echt lekker om te lezen. Ik heb genoten van Een trouwe vrouw, deels denk ik omdat Betty meer gevolgd wordt, maar omdat het verdriet van geen moeder worden, voor mij zo herkenbaar was. De laatste vrienden, was voor mij echt om af te kikken. Het is knap hoe Jane Gardam in al haar boeken sommige scenes laat terugkomen, maar net vanuit een andere invalshoek.

Welke trilogie (of serie) heb jij met veel plezier gelezen?

5 gedachten over “Drie boeken van Jane Gardam”

  1. Hoi Antoinette. Ja ik genoot ook van de trilogie van Gardam. Sterker nog ik ben fan van zulke familie verhalen. Lees nu de 4 ( straks 5) boeken van jane mary howard die the Cazalets schreef. Erge leuke boeken over een well to do Britse uitgebreide familie met net zoals Gardam elk hoofdstuk vanuit n ander persoon beschreven. Intrigerend. En geestig .
    Plus autobiografisch.
    En ken je de serie ” De bruggenbouwers ” en de daarop vlg 4 delen van: Jan Guillou, ook wel De Grote Eeuw geheten al?

  2. De omschrijving van deze boeken trekt me niet, maar zoveel mensen vinden het goed dat Jane Gardam toch op mijn lijstje staat. Maar misschien zal ik eerder met Crusoe’s daughter beginnen.
    De volgende trilogieën vond ik erg goed: 1q84 van Haruki Murakami, De verborgen universiteit van Natalie Koch en De liefde, de ziekte en de dood van Jonas Gardell. Een trilogie is pas echt geslaagd als het middendeel niet saai is en het einde je nog steeds boeit, wat niet elke schrijver lukt. Momenteel ben ik bezig in de fantasy-trilogie The Broken Earth van N.K. Jemisin en ik heb goede hoop dat dat ook zo’n topserie is…

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.